Categoria: La Ŝaltilo de la Grandeco

La Ŝaltilo de la Grandeco

Ĉapitroj 21 kaj 22

 

21 – La nova ordo

         Ili eliris el la sitelo. La Vicgrafo volis paroli kun la Doktoro pri kelkaj punktoj, kiuj ĝenis lin. Dum li atendis, li kuŝiĝis sur la trotuaro, kun la vizaĝo en la mano kaj la kubuto sur la cemento.

         – Mi ĝuas vian agadon pri adaptiĝo, doktoro. Fari tiom en tre mallonga tempo, ŝajnas al mi miraklo. Ĉu vi pensas, ke la homo povas postvivi, en tiu nova grandeco?

         – Perfekte. Ne nur postvivi, sed eĉ krei novan civilizacion multe pli belan ol la malnovan – sen la hororoj de socia malegaleco pri malsato, fulmmilitoj kaj senutilaj komplikaĵoj kreitaj de mekanikaj inventoj.

         – Tiele mi pensas, – ekkriis Emilja.

         – Miaj konkludoj, – daŭrigis la saĝulo, – mi resumas ilin en malmultajn vortojn. Tiu civilizacio, kiun ni faris, estis simple rezulto de la fajro. Dum la homo ne eltrovis fajron, li vivis tre bone ene de la biologia leĝo, malrapide sin civilizante. La fajro venis kaj ĉio ŝanĝiĝis – la senfina galopo komenciĝis. Kio estis tiuj monstraj ĉieloskrapantoj de ĉi lando, kio estis la fulmmilito de la germanoj, kia estis nia hasto de transporto kaj komunikado per trajnoj, aviadiloj, ŝipoj, telegrafoj, telefono kaj radio, se ne rezulto de la fajro? Estingu la fajron kaj ĉio malaperos.

         – Ne tiele, – protestis Emilja. – Radio ne dependis de la fajro. Continue lendo “Lobato en Esperanto – 12”

La Ŝaltilo de la Grandeco

Ĉapitroj 19 kaj 20

 

19 – Vojaĝo ĉirkaŭ la mondo

         Ĉio estis preta por la vojaĝo. Je la lasta momento, la Vicgrafo opiniis, ke estas plej bone rezigni la plebisciton kaj, anstataŭ ĉirkaŭiri la mondon, iri rekte al la Domo de la Ŝaltiloj. Li asertis, ke dum ĉiu minuto da prokrasto milionoj da homoj pereos en ĉiuj kontinentoj.

         – Ne estos granda perdo, – respondis Emilja. – Infinito estas kolosa, Vicgrafo. Estas milionoj kaj milionoj da steloj, multoble pli grandaj ol ĉi pulo, kiu estas la Tero. Kaj en ĉi pulo, kiu estas la Tero, homaro estas perversa polveto. Ne gravas al la Universo, ĉu ĉi eta polvo ekzistas aŭ ne ekzistas.

         La opinio de Emilja rilate la homaron ne impresis la Vicgrafon. Li sciis, ke tiu profunda malŝato ne estas malŝato, sed ŝato. Emilja ribeladis kontraŭ militoj kaj aliaj formoj de krueleco de la homoj. La malgrandigo kaŭzita de ŝia petolaĵo evidente ne estis intenca. Kiam Emilja turnis la ŝaltilon, ŝia intenco estis fini militojn. Certe ekzistas ŝaltilo por la milito, kaj ŝia penso estis eksperimenti ĉiujn ŝaltilojn. Sed tuj kiam ŝi turnis la unuan, tia malgrandigo okazis, kaj ŝi eĉ ne povis denove levi la ŝaltilon, des malpli eksperimenti aliajn. “Emilja estas filozofino,” pensis la Vicgrafo, “kaj kiam ŝi komencas filozofi, ŝajnas ke ŝi havas malmolan koron, sed ŝi ne havas. Emilja estas filozofie bona.” Continue lendo “Lobato en Esperanto – 12”

La Ŝaltilo de la Grandeco

Ĉapitroj 17 kaj 18

 

17 – Vostuleto, la kanibalo

         Dum la infanoj konstruadis la Novan Ordon, sinjorino Benta konversaciis kun la Vicgrafo pri la situacio.

         – Ĉio ŝanĝiĝis, – ŝi diris. – Hodiaŭ nenio valoras, kiel en la antaŭaj tagoj. Ne plu mono. Ne plu veturiloj. Civilizacio finiĝis. Tamen, laŭ tio, kion mi vidas nun, la homo povas perfekte vivi en la minimuma proporcio, al kiu li estas reduktita.

         – Ĉu vi sincere opinias, Vicgrafo, ke ni povas postvivi kaj krei novan civilizacion?

         – Mi opinias, ke jes. Mi eĉ pensas, ke la homo povas krei civilizacion multe pli interesan kaj pli feliĉan ol la “civilizacio de la grandeguloj”, kiel diras Emilja. En tiu lago, nun, vi vidas mirindan ekzemplon de la novaj eblaĵoj. Neniam antaŭe subtaso da akvo donis tiom da plezuro al tiom da estaĵoj. Insektoj, ekzemple, vivas perfekte adaptataj al la planedo – kaj ili ne havas la inteligenton de homoj. La hodiaŭa generacio suferos, kompreneble, ĉar ĝi estas tiel kaptata de la ideoj de la grandeco; sed la infanoj malpli suferos, ĉar ili pli bone akceptas novajn situaciojn. Rimarku tion, ke viaj genepoj, kaj Joĉjo kaj Kanjo rapide adaptiĝas, dum onklino Nastasja kaj la kolonelo rezistas.

         – Ĉu vi opinias, ke niaj malnovaj ideoj fariĝos senutilaj en ĉi nova mondo? Continue lendo “Lobato en Esperanto – 12”