Categoria: 14 – La Reformo de la Naturo

La reformo de la Naturo – Dua parto

Ĉapitroj 7 kaj 8 (lasta)

 

7 – ĈASADO AL LA MONSTRO

La Naŭdekkvarpiedulo estis ĉe la rivereto kie onklino Nastasja vidis ĝin. Ankoraŭ senmova kaj rigardante. Ŝajnas, ke ĝia plezuro estas senmove rigardi. Doktoro Zamenhof kaj siaj helpantoj ĉirkaŭis ĝin de malproksime kaj ekzamenis ĝin per binokloj.

– Naŭdek kvar kruroj, jes – observis la saĝulo – evidente, ses estis deŝiritaj, ĉar ankoraŭ aperas la truoj, en kiuj ili devus esti enmetataj. La korpo konsistas el kornecaj ringoj, ekzakte kiel tiu de etaj skolopendroj. La ekstera aspekto estas sama kiel skolopendroj, kaj mi ja garantias, ke tiu monstro estas nenio alia ol giganta skolopendro, kiu perdis ses krurojn en iu katastrofo.

Ekzameninte ĝin atente per binokloj kaj kalkulinte ĝiajn dimensiojn, li ekdiskutis kun la asistantoj pri la maniero kapti la monstron.

– Ni devas konstrui tubon longan dudek metrojn kaj internan diametron je unu metro, kun kovriloj en ambaŭ flankoj – li diris fine.

Kaj kiel vi enmetos ĝin en la tubon? – demandis unu el la asistantoj. La plej granda problemo estis ĉi tio.

Doktoro Zamenhof karesis sian barbon. Continue lendo “Lobato en Esperanto – 14”

La reformo de la Naturo – Dua parto

Ĉapitroj 4, 5 kaj 6

 

4 – LA NAŬDEKKVARPIEDULO

Tagojn poste, la kompatinda onklino Nastasja preskaŭ mortis pro timo. Ŝi preparadis kaĉon per nematura maizo. Ŝi iris al proksima arbareto serĉe de specialaj folioj por spici la kaĉon. Tra la arbareto fluadis rojo. La kompatinda nigrulino prenadis la foliojn per la maĉeto de Peĉjo, kiam, subite, ŝi ekkriis. Ŝi faligis ĉion kaj revenis hejmen rapida kiel fulmo.

Ŝi eniris senspire:

– Ah, ah, ah…

Sinjorino Benta kuris renkonte al ŝi.

– Kiel vi fartas, Nastasja? Kio okazis?

Kaj la nigrulino:

– Ah, ah, ah…

Ŝi ne kapablis paroli.

Nazulino alportis glason kun akvo…

– Trinku.

La nigrulino trinkis, kaj daŭrigis kun la “ah-ah-ah” sonoj de iu kiu perdis la spiron, nur tio, ke la sonoj estis pli malsekaj. Fine, post kvin minutoj, ŝi sukcesis paroli. Continue lendo “Lobato en Esperanto – 14”

La reformo de la Naturo – Dua parto

Ĉapitroj 1, 2 kaj 3

 

1 – La Laboratorio de la Vicgrafo

La vojaĝo de sinjorino Benta kaj siaj genepoj al Eŭropo, por helpi je la organizado de la kompatinda kontinento detruita de la milito, igis la Vicgrafon de Maizospikulo eĉ pli granda akademiulo ol li estis. Dum la vizitado, la fama maizospiko havis la ŝancon renkonti plurajn rimarkindajn sciencistojn, de kiuj li lernis grandajn sciencajn eltrovaĵojn. Liaj studoj koncentriĝis pri fiziologio, tio estas, la scienco, kiu studas la funkciadon de organoj ĉe vivantaj estaĵoj.

Li lernis, ekzemple, ke en la korpoj de homo kaj aliaj bestoj estas aferoj nomataj glandoj, kiuj estas je la plej granda graveco por la vivo. La glandoj estas tio, kio ĉion kontrolas. Ili igas la korpon kreski, plipeziĝi, ŝviti. Ili plenigas la buŝon el salivo, kiam oni memoras ion bongustan aŭ flaras la kuketojn de onklino Nastasja. Ega glando, nomata hepato, produktas kompaktan, flavverdan likvaĵon nomatan galo, kiu helpas la digeston de manĝaĵoj kaj solvas grasojn – ĝi faras la samon, kion faras la sapo. Aliaj glandoj nomataj renoj, kiuj havas la formon de du grandaj fazeoloj, filtras la venenojn, kiuj formiĝas en la korpo, kaj forpelas ilin kun la urino. Estas mamaj glandoj, kiuj produktas lakton. La pulmo estas alia tre grava glando… (*)

– Do, ene de ni estas nur glandoj? – demandis Emilja, al kiu la Vicgrafo klarigadis tion. Sinjorino Benta respondis:

– Estas multaj glandoj en la homa korpo. Ili estas kiel urbaj fabrikoj, kiuj produktas ĉiujn aĵojn necesajn por la urba vivo. Sen fabrikoj kaj sen glandoj, nek urboj nek organismoj povus vivi kaj disvolviĝi. Kiam ni ŝvitas aŭ ploras, de kie venas la ŝvito aŭ la larmoj?

– El iu eta fabriko. Continue lendo “Lobato en Esperanto – 14”